De ILT constateert dat ondernemers en chauffeurs de wet blijven overtreden en hierbij steeds naar andere vormen en manieren van fraude zoeken. Door de aanscherping wordt de pakkans op overtredingen tijdens wegcontroles aanzienlijk groter, stelt de inspectie. De aanpak past bovendien bij een meer geharmoniseerde handhaving in Europese lidstaten. In andere Europese landen is verder terug in de tijd kijken tijdens wegcontroles namelijk al gebruikelijk.

In 2018 en 2019 voerde de ILT een kleine 7.000 wegcontroles uit, wat overigens nauwelijks tot boetes leidde. Vorig jaar was het aantal wegcontroles door corona fors minder. De woordvoerder van de ILT laat weten dat de strengere handhaving niet leidt tot meer controles.

Vrachtwagen- en buschauffeurs zijn verplicht dagelijks rust te nemen van 11 uur achter elkaar en een keer per week een wekelijkse rust van gemiddeld 45 uur. De ILT controleert de naleving van die regels aan de hand van tachograafdata. Tot nog toe keek de ILT tijdens wegcontroles naar de overtredingen vanaf de laatst genoten dagelijkse rusttijd en werd alleen beboet voor heterdaad-overtredingen van de rij- en rusttijden. Omdat de pakkans op heterdaad tijdens wegcontroles erg klein is, kwamen overtreders in sommige gevallen weg met soms zeer ernstige overtredingen.

Ernstige overtredingen

Sinds 1 februari beboet de ILT voor ernstige overtredingen van de rij- en rusttijden vanaf de laatst genoten wekelijkse rusttijd. Als een chauffeur in deze periode een ernstige overtreding heeft begaan, zoals bijvoorbeeld een veel te korte dagelijkse rusttijd, loopt de onderneming het risico hiervoor alsnog een boete te krijgen.

Overigens controleerde de ILT bij bedrijfsinspecties wel op naleving van de rij- en rusttijden over een langere periode. Overtredingen leidden daarbij tot een boete voor de werkgever, niet voor de chauffeur.

Ook de handhaving op tachograaffraude wordt aangescherpt. Als tijdens een wegcontrole manipulatie met de tachograaf wordt ontdekt, riskeren zowel de transportonderneming als de bestuurder een boete van respectievelijk 10.375 euro en 1.500 euro. Het blijkt echter dat dit niet afdoende is om tachograaffraude uit te bannen. Daarom lopen chauffeurs die in een vrachtwagen met een gemanipuleerde tachograaf rijden, vanaf nu het risico hun bestuurderskaart kwijt te raken als er op heterdaad wordt geconstateerd dat er technisch wordt gemanipuleerd met de tachograaf.

Bedrijfsinspecties

Bij een bedrijfsinspectie wordt bij fraude een boete opgelegd aan de werkgever. De ervaring leert dat chauffeurs vaak niet op de hoogte zijn van deze boetes en zich deels niet verantwoordelijk voelen voor de overtredingen. Vanaf deze maand riskeren chauffeurs die een duidelijke rol heeft gehad of een handeling hebben verricht waardoor het mogelijk was om te manipuleren met een bestuurderskaart of de tachograaf, een boete van 1.500 euro.

De ILT verwacht dat door de aanscherping in de handhaving de bereidheid van chauffeurs om mee te werken aan fraude zal afnemen. En dat ze tegelijkertijd eerder bereid zullen zijn om bij de ILT melding te maken van fraude. ‘Dat komt niet alleen de verkeersveiligheid ten goede. Het is tevens goed voor een gelijk speelveld en het draagt uiteindelijk bij aan goede werkomstandigheden voor de chauffeur.’