De kilometerheffing voor trucks zou aanvankelijk in 2023 worden ingevoerd. Nu schrijft de bewindsvrouw dat de maatregel pas op zijn vroegst in 2024 van kracht kan worden. Mogelijk dat invoering zelfs nóg later plaatsvindt.

Dit zou betekenen dat de invoering niet één, maar misschien zelfs twee kabinetten vooruit wordt geschoven. Een maatregel die in de sector vermoedelijk met blijdschap wordt ontvangen, omdat de heffing wordt gezien als een lastenverzwaring, ook al vloeit een deel van het geld weer terug naar de vervoerders.

Van afstel is echter geen sprake. Vrijdag werd bekend dat de ministerraad de invoering van de vrachtwagenheffing goedkeurde. Momenteel wordt gewerkt aan de concrete uitwerking ervan, waarna het wetsvoorstel op korte termijn naar de Raad van State wordt gestuurd voor advies. Daarna moet het worden voorgelegd aan de Tweede en Eerste Kamer.

Tarieven

Hoe het voorstel er precies uitziet, is nog niet bekendgemaakt. Wel is duidelijk dat het gemiddelde tarief komt te liggen op 14,9 cent per kilometer. Schonere trucks gaan minder betalen, vervuilende voertuigen meer. Hoe ver deze verschillende tarieven uit elkaar liggen, is nog niet duidelijk.

Eerder werd al bekend dat de heffing gaat gelden op alle snelwegen en een aantal onderliggende wegen, waar de minister en het betreffende lokale bestuur van verwachten dat vrachtwagens er naar toe uitwijken. Uit onderzoek zou blijken dat het vrachtverkeer op het onderliggende wegennet met maximaal 13% toeneemt als de heffing alleen geldt op snelwegen. Daarom wordt de trucktol ook van kracht op diverse andere wegen, onder meer de N50, N11, N209 en de N279.

Het wegennet waarop de kilometerheffing van kracht wordt (tekst loopt door onder kaart):

Gevolgen voor transporteurs

Van Nieuwenhuizen heeft uitgebreid onderzoek laten doen naar de diverse gevolgen van invoering van de kilometerheffing. Zo is bekeken wat de invloed van de trucktol is op de financiële positie van transportbedrijven. Ten opzichte van buitenlandse vervoerders verbetert de concurrentiepositie van Nederlandse transportbedrijven, omdat zij een verlaging van de motorrijtuigenbelasting krijgen.

Wel zorgt de heffing voor hogere kosten per kilometer. Dit wordt problematisch als vervoerders niet in een positie zitten waarin ze deze extra kosten kunnen doorberekenen aan hun klanten. Dit kan de winstgevendheid onder druk zetten.

Gevolgen voor files

Ook is gekeken naar de invloed van de maatregel op de filedruk. Deze invloed is waarschijnlijk zeer beperkt. Weliswaar zorgt de trucktol voor minder vrachtwagens op de weg – het aantal afgelegde vrachtkilometer daalt vermoedelijk met 4,7% – maar dit wordt gecompenseerd doordat er waarschijnlijk meer personenauto’s voor in de plaats komen. Bovendien is het aandeel vrachtwagens tijdens de spits gering.