Wat heb je precies onderzocht?

We hebben bij 340 bedrijven via een survey gekeken wat de impact is van Covid-19 op de verschillende sectoren op het gebied van omzet, geannuleerde orders, verlate betalingen en prijsfluctuaties. Ook hebben we gekeken naar welke strategieën zijn ingezet en naar hoe effectief deze strategieën worden beoordeeld, bijvoorbeeld als het gaat om data delen, voorraadbeheer, arbeidsinzet, betaaltermijnen en cash strategieën.

Zijn er al wat eerste conclusies te delen?

Automotive had het meeste last van de crisis, met een omzetdaling van 35 procent in het tweede kwartaal. De respondenten in transport en logistiek lieten dat kwartaal gemiddeld een omzetdaling van 7 procent zien. De meeste sectoren zaten tussen de -5 en -15 procent. Het meest interessant vind ik het aantal geannuleerde orders.

Wat is daarmee aan de hand?

Veel bedrijven gaven aan dat ze te maken hebben gehad met orders die geannuleerd werden, iets wat hen dan weer dwong tot het annuleren van orders bij hun toeleveranciers. Als je je kunt beroepen op force majeure in je contract, kun je vaak zonder al te veel gevolgen annuleren. En iedere schakel in de keten doet dat dan op zijn beurt ook, zodat er onderaan de streep een heel grote hap uit een keten wordt genomen. In de automotive kwam dat vooral door vraaguitval, waardoor vervolgens ook de ketens voor de componenten instortten. Overigens kan het ook prettig zijn dat je kunt annuleren. Want als je iets moet afnemen maar niet kunt afzetten, wordt de kans op financiële problemen vergroot.

Werkt dat systeem van force majeure dan juist goed of niet in het geval van een crisis?

Daar zijn we nog niet over uit. Het wordt namelijk ook wel misbruikt. Er wordt nu best wat juridische strijd geleverd omdat niet altijd duidelijk is wanneer het wel en niet mag. Dus dit mag best wel duidelijker opgeschreven worden in contracten. Grote bedrijven hebben overigens vaak het voordeel indien een bepaling wat vager is opgeschreven. We krijgen signalen dat kleine bedrijven het gevoel hebben dat hen soms iets wordt opgelegd, maar daar moeten we nog verder onderzoek naar doen. De meeste bedrijven hebben direct na het uitbreken van de crisis een Risico Management Team gevormd. Ook scoorde ‘meer informatie delen in de keten’ heel hoog. Net als het uitstellen van investeringen in vaste activa, zoals gebouwen of voertuigen.

Wat heb je gemerkt op het gebied van supply chain finance?

Dat tijdens de crisis betaaltermijnen werden verlengd bij veel bedrijven, bijvoorbeeld van 30 naar 90 dagen. En daar worden ondernemers echt giftig van. Liquiditeit is heel belangrijk. Er is weliswaar een Nederlandse betaalwet van 30 dagen, maar daar is makkelijk omheen te manoeuvreren.

Wat zou jouw advies zijn hoe hiermee om te gaan?

Door supplier mapping. Je moet weten wat de financiële status van je leveranciers is. Het is onvermijdelijk dat we in 2021 een hoop faillissementen gaan zien als de overheidssteun afloopt. Ook is het verstandig om te weten hoe je snel aan cash kunt komen als jouw afnemers hun betalingen uitstellen. Een van onze onderzochte bedrijven heeft kredietlimieten ingesteld, dus een maximum aan uitstaande facturen per debiteur. Daarboven levert hij niet meer, waardoor de gemiddelde betaaltermijn van 26 naar 22 dagen werd teruggebracht. Dat kan zomaar elke maand tonnen aan liquiditeit schelen. Verder is transparantie over je voorraden en cashpositie belangrijk. Door dat goed te meten, kun je gericht handelen. Je moet weten hoe lang het duurt vanaf binnenkomst order tot de uiteindelijke ontvangst van cash van de klant, en ook wat de doorlooptijd is van je voorraad. Dat kun je automatiseren, en monitoren via een dashboard. Verder is het belangrijk dat je voldoende juridische kennis hebt over je contracten, zodat je weet waar risico’s zitten.

Moeten ketens afspraken op elkaar afstemmen of is het ieder voor zich?

Als je een langlopende keten wilt met goede relaties, ook na een crisis, dan is het verstandig om op elkaar af te stemmen. Ga het gesprek open en transparant aan met je leveranciers. Veel bedrijven waarmee het slecht ging, meldden een gebrek aan zowel interne als externe data, waardoor ze geen goede beslissingen konden nemen. Het is belangrijk om in datatransparantie te investeren, zodat je snel kunt schakelen.

Magazine

Dit interview is onderdeel van een serie portretten over logistieke lessen uit de corona pandemie, gemaakt door TKI Dinalog in samenwerking met Nieuwsblad Transport. Lees het hele magazine hieronder: