De investeringen moeten gedaan worden vanuit de subsidiepot voor beheer, onderhoud en vervanging (BOV). De hoogte van het bedrag wordt dit najaar bekend gemaakt bij de begroting van 2020. Dat staat in een brief aan de Tweede Kamer van de staatssecretaris van IenW, Stientje van Veldhoven over de voortgang van spoorgoederenvervoer.

Welke knelpunten op de Havenspoorlijn als eerste worden aangepakt is niet bekend. Op het tracé in Limburg gaat het om het verwijderen van het ATB-NG-eiland tussen Landgraaf en de Duitse grens en twee niet actief beveiligde spoorwegovergangen (Nabo’s). Dit maakt op dit tracé goederenvervoer met elektrisch materieel mogelijk.

740 meter

In dezelfde regio’s gaat vanaf volgend jaar naar verwachting ook vier keer per week een goederentrein van 740 meter rijden tussen Rotterdam en Duitsland. De extra lange goederentreinen rijden via de grensovergang bij Venlo-Kaldenkirchen naar Duitsland.

‘Dat is een goed begin. Het is nu zaak deze mogelijkheden verder uit te bouwen’, aldus Van Veldhoven. Rijden met goederentreinen van 740 meter op de tracés van het kernnetwerk is een van de belangrijkste verplichtingen die zijn genoemd in de Europese TEN-T-verordening. In de brief meldt de bewindsvrouw ook dat het Duitse deel van de Betuweroute minstens tot 2026 op zich laat wachten.

Onderzoek

ProRail onderzoekt momenteel wat er nog meer nodig is om tijdig aan de verplichtingen te voldoen die zijn benoemd in de TEN-T-verordening. ‘Op mijn verzoek heeft ProRail daarbij ook andere, veelvuldig door goederentreinen gebruikte tracés betrokken.’ Het onderzoek wordt deze zomer afgerond en daarna aangeboden aan de Tweede Kamer.

Eerder werd al bekend dat de Europese Commissie de subsidieregeling goedkeurt die de gebruiksvergoeding lager doet uitvallen. Als tegenprestatie voor het verlagen van de kosten van spoorgoederenvervoer in de periode 2019-2023 vraagt het ministerie de sector om zich in te zetten voor betere efficiëntie en samenwerking en minder omgevingseffecten (zoals geluid en trillingen).

Concreet gaat het hierbij onder meer om deelname aan pilots voor efficiencyverbetering in de havengebieden, aan onderzoeken naar de oorzaken van trillingshinder en de mogelijkheden om deze hinder kosteneffectief te beperken. Een praktijkproef om ’s nachts langzamer te rijden op het tracé Meteren-Boxtel is in voorbereiding en wordt waarschijnlijk dit najaar uitgevoerd. Daarnaast wordt er binnenkort een duurzaamheidsconvenant getekend door verladers, waarin onder meer de inzet van stil materieel wordt gestimuleerd.

Containerterminals

Verder gaat er in de tweede helft van dit jaar een aantal pilots van start bij containerterminals in het Rotterdamse havengebied. De proeven richten zich op het verkorten van de verblijfsduur van goederentreinen in het havengebied. De nadruk ligt daarbij op betere afstemming van aankomst- en vertrektijden van treinen op de processen op containerterminals en de oorzaken van vertragingen.

Ook op internationaal niveau wordt er gewerkt aan het voorkomen van vertragingen met goederentreinen. Zo moet er een Quality Charter komen vinden de ministers van de landen die de spoorgoederencorridors Rhine-Alpine en North Sea-Mediterranean doorkruisen. Op de eerste corridor kwam afgelopen jaar slechts 55% binnen een half uur na de geplande aankomst aan. In het Quality Charter moeten verplichtingen om de kwaliteit te verbeteren komen te staan, waar verladers, vervoerders en spoorbeheerders zich aan moeten houden.