Het Londense bureau deed onderzoek naar de gevolgen van de energietransitie voor de scheepvaart in opdracht van de European Climate Foundation (ECF). Dat is een non-profit organisatie die Europese initiatieven ondersteunt om te verduurzamen met sponsorgeld van uiteenlopende partijen als de Nationale Postcode Loterij, de Ikea Foundation en het Rockefeller Brothers Fund.

Zware klappen

Vooral de bulkvaart krijgt zware klappen als gevolg van het naar alle waarschijnlijkheid grotendeels wegvallen van het kolenvervoer. Dat kan leiden tot een vermindering van de waarde van die vloot van 195 miljard dollar nu tot 90 miljard in 2030, heeft MSI becijferd. Daarna zullen bulkcarriers echter weer in waarde stijgen, omdat de vloot via sloop tegen die tijd is gesaneerd en economische groei weer voor een stijgende vraag zal zorgen.

Ook de tankvaart zal worden geconfronteerd met een forse waardedaling als gevolg van een afnemende vraag naar het vervoer van olie en gas. Die zal volgens de modellen van MSI echter een stuk geleidelijker gaan dan in de droge bulkvaart, maar wel veel langer doorgaan.

Van de huidige waarde, bijna 160 miljard dollar, is over elf jaar nog altijd 150 miljard over en in 2045 nog 110 miljard. Dat is een daling van zo’n 30% in 25 jaar. In het onderzoeksrapport wordt gesproken van ‘stranded assets’, naar analogie van de olie-, gas- en kolenindustrie. Die heeft voor honderden miljarden aan reserves op zijn balans staan, waarvan een groot deel als gevolg van de energietransitie waarschijnlijk niet kan worden verzilverd. Banken zijn daardoor terughoudender geworden met de financiering van deze bedrijfstakken. MSI claimt dat het de eerste keer is dat het concept van stranded assets wordt toegepast op de scheepvaartsector.

De cijfers zijn gebaseerd op het Reduction-scenario. Dat stemt ruwweg overeen met het Klimaatakkoord van Parijs, dat de opwarming van de aarde moet beperken tot anderhalve graad. Dat zal ertoe leiden dat het verbruik van steenkool wereldwijd met 80% daalt, het olieverbruik halveert en de vraag naar gas met ongeveer een kwart daalt, hebben de onderzoekers becijferd.

Hoewel sommige sectoren nagenoeg ongeschonden uit de strijd zullen komen, waaronder de containervaart, zullen alle sectoren die zich bezighouden met het vervoer van koolwaterstoffen de gevolgen aan den lijve ondervinden.

Diepe dalen

De onderzoekers zeggen dat de scheepvaart wel vaker is geconfronteerd met diepe dalen, maar nog nooit met een van zo’n lange duur. Zo laten de modellen zien dat de vraag naar tankers de komende 25 jaar onafgebroken blijft dalen. Voor de bulkcarriers ziet het er iets gunstiger uit met een daling van de vraag in de komende vijftien jaar met daarna weer een bescheiden groei.

MSI zegt te hopen dat het rapport ‘Carbon carriers’ bijdraagt aan een verbreding van het debat over gestrande activa. Volgens het bureau is ‘de discussie over deze mogelijk rampzalige vraagdynamiek nu nog bijna volledig afwezig in de scheepvaart’.