In het cognossement staat de zogenoemde ‘Merchant clause’. Deze clausule bepaalt dat de rederij de merchant aansprakelijk kan houden voor alle kosten die ontstaan met betrekking tot het transport. Onder merchant wordt in dit verband verstaan de verlader of ontvanger, maar ook degene die namens deze partijen in opdracht handelt, bijvoorbeeld de expediteur.

Zo kreeg een expediteur van een rederij een gepeperde rekening aan toeslagen (voor demurrage en detention) van ongeveer 80.000 euro voor een container met goederen, die door de ontvanger vanwege een conflict met de verkoper niet werd afgenomen. De expediteur werd aangesproken op grond van de merchant clause in de hoedanigheid van degene die in opdracht van de verlader de boeking bij de rederij van het betreffende transport had gedaan. De rederij kreeg zowel bij de ontvanger als bij de verlader nul op het rekest wat betreft zijn extra kosten voor demurrage en detention en daarom werd de tussenpersoon, de expediteur, aangesproken.

Die agent had natuurlijk de mogelijkheid deze kosten weer te verleggen naar de verlader of ontvanger, maar aangezien de eerste partij in Georgië was gevestigd en de tweede in Honduras bood dit geen soelaas voor de betrokken expediteur. De expediteur in kwestie heeft een aantal gesprekken gevoerd met de rederij, die uiteindelijk bereid was de in rekening gebrachte kosten te verlagen. Daardoor werd de financiële strop voor de expediteur gereduceerd tot ‘slechts’ 16.000 euro.

Een andere expediteur werd door hetzelfde noodlot getroffen met een container, die in Egypte door de douane werd tegengehouden. Er bleken andere zaken in de container door de verlader te zijn geladen, dan op de Bill of Lading (vrachtbrief) vermeld stonden. De ontvanger meldde zich uiteraard niet en de verlader ‘wist van de prins geen kwaad’.

Gelukkig had deze expediteur nog allerlei zaken van deze verlader in zijn eigen loods opgeslagen, waarop deze direct beslag heeft laten leggen om zijn vordering veilig te stellen. De expediteur en de verlader zijn inmiddels met elkaar in juridisch conflict gewikkeld. De Merchant clause blijft voor expediteurs een vervelende clausule in de vrachtbrief, met alle risico’s van dien.