Air France-KLM heeft het, zoals alle luchtvaartmaatschappijen, door de coronacrisis ongekend zwaar. Het bedrijf klopte daarom bij Nederland en Frankrijk aan voor noodsteun. De twee landen hebben ieder een belang van ongeveer 14% in de vliegmaatschappij.

Het is nog onduidelijk hoe hoog het precieze bedrag wordt dat Nederland voor KLM uittrekt en welke vorm de steun exact krijgt. Eerder werd gesproken van bankgaranties voor leningen. Mogelijk is een deel van het geld nu rechtstreekse staatssteun.

Voorwaarden

Ook de voorwaarden die het kabinet aan de steun wil verbinden, zijn nog niet geheel duidelijk. Vast staat dat KLM geen bonussen, winsten of dividend mag uitkeren. Topsalarissen moeten volgens Wopke Hoekstra (Financiën) omlaag. ‘U moet verder denken aan het terugdringen van de uitstoot van CO2’, zei minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur). Ze opperde daarnaast het terugdringen van het aantal nachtvluchten op Schiphol, die grotendeels in handen zijn van de KLM-groep.

Het kabinet benadrukte tevens het belang van KLM voor de Nederlandse economie. Ze vrezen een domino-effect voor bijvoorbeeld de Nederlandse werkgelegenheid als de luchtvaartmaatschappij zou omvallen. ‘Dit bedrijf is echt van vitaal belang, samen met Schiphol, voor ons land. We hebben een hele open en hele internationale economie’, aldus minister Hoekstra.

Voor de precieze uitwerking van het pakket heeft het kabinet nog ‘enige weken’ nodig. De Tweede Kamer en de Europese Commissie moeten ook nog groen licht geven voor het steunpakket. De Kamer is tijdens de voorbereidingen al wel meermalen bijgepraat. Het blijft misschien niet bij dit steunpakket voor KLM. Het ‘zou kunnen’ dat er meer nodig blijkt, zegt Hoekstra.

Den Haag en Parijs kiezen bij de redding van de luchtvaartmaatschappij niet helemaal dezelfde lijn. De Franse regering maakte al wel bekend hoeveel geld zij precies in Air France-KLM stopt. Maar ‘wij zijn weer duidelijker over de voorwaarden dan zij’, zei de Nederlandse bewindsman.

Bonussen

Over de steun aan Air France-KLM was de laatste tijd veel te doen. De Franse staat zou in eerste instantie bereid zijn geweest om voor 75% garant te staan bij leningen aan de luchtvaartcombinatie. Voor potentiële kredietverstrekkers was dat percentage te laag, waarmee onderhandelingen over kredieten langer duren dan verwacht. De Franse garantiestelling was ook lager dan de backup van 90% door Nederland.

De Fransen voerden dit percentage op, maar ondertussen zorgden de bonussen die aan KLM-baas Pieter Elbers en topman Ben Smith van het moederbedrijf Air France-KLM in het vooruitzicht werden gesteld, voor gefronste wenkbrauwen in Nederland.

Hoekstra was op z’n zachtst gezegd niet blij met de beoogde wijziging van het beloningsbeleid, gelet ook op de noodsteun die KLM waarschijnlijk ontvangt om de crisis door te komen. Hij noemde de bonussen ook ‘niet te verenigen met steun van de belastingbetaler’. Beide bestuurders besloten af te zien van hun bonussen. Elbers maakte tevens bekend dit jaar genoegen te nemen met 20% minder loon.