Daarmee is de vrachtsector een belangrijk (een vijfde van de toegevoegde waarde van de luchthaven) onderdeel van het succes van de mainport in de Haarlemmermeerpolder. De onafhankelijke onderzoekers van de Erasmus Universiteit – ACN hechtte veel belang aan een neutraal rapport met ‘onomstotelijke’ cijfers – wijzen er verder in de monitor op dat veel passagiersvervoer op de nationale luchthaven verlieslijdend zou zijn zonder de aanvullende inkomsten uit het vrachtvervoer in de belly.

De recente studie van de Rotterdamse universiteit bevestigt daarmee nogmaals wat iedereen in de branche sinds het onderzoek ‘lucht voor vracht’ uit de beginjaren negentig van de vorige eeuw al wist: vracht is goed voor 20% van de toegevoegde waarde van Schiphol en voor veel airlines de raison d’être. Niet voor niets liet vrachtbaas Marcel de Nooijer van Air France-KLM zich enkele jaren geleden ontvallen dat het merendeel van de jaarwinst van de groep aan het vrachtvervoer kan worden toegeschreven.

Dat die rol nu nog een keer in de vorm van een onderzoek is bevestigd met deels actuele cijfers (gekeken is naar de periode 2015 tot 2017) is winst, maar biedt nauwelijks nieuw inzicht. Dat was ook niet de bedoeling van de opdrachtgevers. Het gaat ACN hier eerder om de timing van het rapport dan om het aandragen van nieuwe feiten.

De ambtenaren van minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur) zijn immers bezig om een nieuwe luchtvaartnota samen te stellen en de luchtvrachtbranche wil daar nu eindelijk een stuk beleid op vrachtgebied in zien worden opgenomen. Daarom deze monitor. Of de sector daarmee ook een vrachtparagraaf afdwingt in de nota, is daarbij nog de vraag.

Maar ook al wordt de luchtvracht benoemd in het beleidsstuk (dat waarschijnlijk eind van dit jaar naar de Tweede Kamer wordt gestuurd), dan nog is er geen garantie dat het ministerie dat beleid ook omzet in daden. Eerdere toezeggingen in het kader van het speerpuntenbeleid logistiek voor de luchtvrachtsector zijn in het verleden ook nooit gerealiseerd. Het is dan ook maar de vraag wat de sector met dit stevige onderzoek straks opschiet in Den Haag. Het kan ook zomaar uitlopen op een spel voor de bühne.

Het feit dat Schiphol vorig jaar 10% van het aantal vrachtvluchten verloor en in de eerste maanden van dit jaar een nieuw dieptepunt bereikte, is voor het ministerie geen aanleiding geweest om de noodklok te luiden. Zo wacht de luchtvrachtbranche op Schiphol al meer dan anderhalf jaar op een local rule voor meer vrachtslots. Uit recente uitspraken van ACN valt op te maken dat die regeling er zeker niet vóór het eind van dit jaar komt. Dat betekent dat de markt nog geen enkel nieuw groeiperspectief op vrachtgebied wordt geboden. De teloorgang op Schiphol kan dan ook nog even doorgaan.

Het feit dat de minister zelf ook nog een eigen onderzoek laat verrichten naar de economische bijdrage van de luchtvrachtsector is ook een aanwijzing dat er op luchtvrachtgebied bij het ministerie nog nauwelijks een ‘sense of urgency’ aanwezig is. De vraag is dan ook hoe groot het verlies aan vrachtvluchten moet zijn, voordat de minister in beweging komt.

Lees ook: ‘Vrachtsector Schiphol goed voor bijna 25.000 banen’