Eind vorig jaar moest het kabinet de vaccinatie-strategie, gebaseerd op de jaarlijkse griepprik via de huisartsenpraktijken, geheel omgooien. De reden daarvoor was onder meer dat uit onderzoek van het RIVM was gebleken dat het ompakken van het Pfizer-vaccin, dat wordt aangeleverd in dozen van 975 ampullen, naar kleinere hoeveelheden niet mogelijk was voor de fijnmazige distributie naar huisartsen en de verpleeghuizen.

Dat zorgde ervoor dat met de GGD een heel nieuwe prikstrategie werd opgezet en Nederland als een van de laatste EU-landen pas begin januari kon beginnen met de vaccinaties.

Erkennen

De RIVM moest eerder al erkennen, ‘bij nader onderzoek’, dat het ompakken alsnog mogelijk was. Daarvoor werden aanvankelijk de ziekenhuisapotheken ingeschakeld, waarna het vervolgens naar het ziekenhuispersoneel en de verpleeghuizen ging. Een omslachtig logistiek proces, waar het RIVM medio januari grotendeels van is afgestapt, stelt een woordvoerder.

‘Movianto heeft nu na goedkeuring van het IGJ een eigen lijn voor het ompakken van het Pfizer-vaccin in gebruik genomen in de tweede helft van januari.’  Waar nodig, wordt ook nog gebruik gemaakt van de ziekenhuisapotheken, zegt zij. De woordvoerder wijst er in een aanvulling verder op dat de logistiek dienstverlener van het RIVM wel over een vergunning beschikte voor het ompakken van farmaceutica op kamertemperatuur, maar dat die niet gold voor het temperatuurgevoelige Pfizer-vaccin. ‘Dat mag alleen op een temperatuur van 2 tot 8 graden worden herverpakt’.

Waarom Movianto nu pas de noodzakelijke vergunningen heeft gekregen en dat dit niet in het voortraject bij het toekennen van het contract aan het bedrijf is geregeld, kan de RIVM-woordvoerder geen duidelijk antwoord geven. Zij wijst er wel op dat er eerst eind december op basis van het advies van de Gezondheidsraad om de verpleeghuizen te vaccineren, is bijgestuurd en er andere inzichten zijn gekomen en andere keuzes zijn gemaakt. ‘Uiteindelijk is het ook een kwestie van wijsheid achteraf. ‘

Experts verrast

Topmanagers in de pharma-logistiek reageren verrast op de uitlatingen van het RIVM. ‘Dit is vreemd. Wij wisten al dat VWS met de keuze van Movianto vooral voor de geijkte paden koos, want ze doen al acht jaar de distributie van het griepvaccin in Nederland en zijn ook de logistieke dienstverlener van Pfizer in Nederland. Maar dan ga je als overheid toch niet in zee met een bedrijf dat niet over alle vergunningen beschikt’, zegt een expert, die vanwege lopende contracten met de overheid anoniem wil blijven.

Een collega wil om diezelfde reden niet met naam in de krant, maar zegt verrast te zijn dat Movianto niet over de juiste papieren beschikte. Uit zijn hoofd zijn er ‘vijf à zes partijen’ in Nederland die het ompakken kunnen. Daaronder bevindt zich Movianto. ‘Je komt niet direct in aanraking met het product en dan volstaat een GDP-licentie en GMP-registratie.’ Hij wijst verder op DHL Supply Chain, dat nota bene vanuit Nijmegen de gehele logistiek van het Pfizer-vaccin verricht voor vier Duitse deelstaten, wel over alle noodzakelijke vergunningen beschikt.

Lees ook: Fijnmazige distributie Pfizer was voor Israël wel ‘appeltje-eitje’