Veel bouwprojecten zijn de afgelopen tijd stil komen te liggen doordat ze niet voldoen aan strengere normen voor pfas, een verzameling chemische stoffen waarvan een deel schadelijk is. Door een strenge limiet die door de politiek is opgelegd, mag veel grond niet meer worden verplaatst. Dit heeft veel gevolgen voor onder meer de weg- en waterbouw.

Ook zijn veel projecten gestaakt door een uitspraak van de Raad van State eerder dit jaar. Die besloot dat een methode om de verwachte stikstof-uitstoot van een project te meten, niet voldeed. Doordat het rechtsorgaan deze methode, het Programma Aanpak Stikstof (PAS), naar de prullenmand verwees, moet voor duizenden projecten de stikstofuitstoot opnieuw worden bepaald.

Pas daarna kunnen projecten weer worden opgestart, op voorwaarde dat nieuwe berekeningen aantonen dat het betreffende project voldoet aan de stikstofregels. De uitspraak van de Raad van State zorgde onder meer voor een voorlopige stop op de realisatie van Logistiek Park Moerdijk.

Krimp

Dat de bouw de laatste tijd in een lagere versnelling zit, laat zich al enige tijd voelen in de transportsector. Inmiddels wordt in politiek Den Haag druk overlegd om deze problemen een halt toe te roepen.

Desondanks verwacht ABN Amro dat de stikstof- en pfas-problemen doorzetten in 2020, wat resulteert in een krimp van de bouwsector van 2%. Ook andere bedrijfstakken die belangrijk zijn voor de vervoersbranche, namelijk de industrie en de agrarische sector, krijgen last van een afname van de bedrijvigheid, met alle gevolgen van dien voor de transportvraag.

Bouw biedt geen soelaas

Al enige tijd is er sprake van een afvlakkende economische groei, wat meestal een directe uitwerking heeft op de transportsector. Normaal gesproken zorgt in zo’n situatie de bouw nog wel voor een aanhoudende vraag. Dit omdat in deze sector vaak sprake is van langjarige bouwtrajecten. Dat ligt nu echter anders. Door de problemen met stikstof en pfas daalt ook de vraag vanuit de bouw.

‘In 2020 krijgt de transportsector tegelijkertijd te maken met zowel afvlakkende economische groei als een krimpende bouwproductie. De sector wordt dus dubbel geraakt’, luidt het in een toelichting van de bank.

Binnenvaart

Onder meer de binnenvaart gaat deze ontwikkelingen voelen. Grondstoffen en bouwmaterialen zijn goed voor zo’n 40% van het totale vrachtvolume in die branche. Als veel projecten stil worden gelegd, zorgt dit al snel voor fikse daling van het ladingaanbod.

Daar staat wel tegenover dat er volgend jaar een stijging wordt verwacht van de wereldhandel. Deze groeit volgens ABN Amro met 1% in 2020. Hierdoor kan de transportsector in zijn totaliteit toch nog een kleine plus tegemoet zien komend jaar. Volgens de bank kunnen vooral de luchtvracht en de containermarkt profiteren van de groeiende wereldhandel.

Wegvervoer

Voor het wegvervoer was er slechter nieuws. De in- en uitvoer van goederen neemt volgend jaar af, is de verwachting. Met name het wegtransport gaat hier last van krijgen, denkt de bank. Later in het jaar zou de im- en export weer aan kunnen trekken, wat dan weer een gunstige uitwerking op de sector heeft.