De oneerlijke concurrentie van de tweede economie van de wereld is een dertigtal postbedrijven in Noord-Amerika en Europa al lange tijd een doorn in het oog, maar de VS heeft nu voor het eerst gedreigd uit de UPU te stappen als er niet snel iets wordt gedaan aan de gesubsidieerde pakketstroom uit China.

Daarbij is Washington onder druk gezet door de webgigant Amazon en de Amerikaanse pakketvervoerder UPS en FedEx. Die druk lijkt te werken, want de UPU schrijft aan een aantal voorstellen die de huidige voordeeltjes van Chinese pakketverladers in het internationale post- en pakketvervoer aan banden moeten leggen.

Begin vorige eeuw

China profiteert nu nog van een regel die in het begin van de vorige eeuw werd ingevoerd om brieven en pakketpost vanuit sterk onderontwikkelde gebieden in de wereld alsnog mogelijk te maken naar de rijke landen in Europa en Noord-Amerika.

Daarbij werden sterk gereduceerde vergoedingen (terminal dues) afgesproken om de postbezorging uit die arme landen mogelijk te maken in de rijke landen van de wereld. Dat systeem bestaat nog steeds en zorgde er onder meer voor dat de US Postal Service in 2017 zo’n 170 miljoen dollar misliep.

De Zweedse en Finse posterijen zijn jaarlijks zo’n twintig miljoen euro kwijt aan deze vorm van postsubsidie, rond de 20% van de nettowinst van deze staatsbedrijven, aldus een studie van de Universiteit van Kopenhagen. Een groot deel van dat geld zorgt ervoor dat partijen als Alibaba en andere Chinese webwinkels goedkoop pakketten kunnen laten afleveren aan onlineklanten in Europa en Noord-Amerika.

Tariefsverhoging

De UPU wil het probleem en het dreigende vertrek van de VS voorkomen door op 24 en 25 september van dit jaar de lidstaten te laten stemmen over drie voorstellen. Daarbij krijgen de landen allereerst de keuze om zelf tarieven vast te stellen zonder de standaard gereduceerde tarieven van de UPU nog langer aan te houden.

Dit voorstel heeft als voordeel dat bijvoorbeeld Chinese verzenders bij aankomst van de pakketten in de VS of Europa dezelfde binnenlandse tarieven betalen als de overige klanten van de lokale postbedrijven.

Een tweede voorstel omvat een stevige prijsverhoging binnen het ‘terminal due’- systeem zelf. De UPU houdt dan de regie. Een derde optie bestaat uit een soort tussenoplossing waarbij lidstaten tot een zekere grens, die de UPU vaststelt, tariefsverhogingen kunnen doorvoeren.

Amazon

Amazon, UPS en FedEx hebben al aangegeven dat elke vorm van verandering een vooruitgang is op de huidige situatie die de Chinese concurrentie nog steeds een prijsvoordeel geeft. Volgens UPS zou er daarbij helemaal geen door overheden gesanctioneerd prijssysteem mogen zijn in de vrije pakketmarkt.

Volgens tegenstanders van de voorstellen treffen de maatregelen vooral de kleine en middelgrote verladers in China, die sterk afhankelijk zijn van het huidige UPU-systeem. Ook vrezen zij een sterke teruggang in het e-commerce volume.