Dat blijkt uit voorlopige cijfers die bekend zijn gemaakt bij de presentatie van de meerjarenbegroting van de EU.

Vorige week presenteerde de Europese Commissie het Multiannual Financial Framework (MFF), de EU-begroting voor de periode 2021 tot en met 2027. De EU-begroting staat onder druk, omdat het Verenigd Koninkrijk de Europese Unie gaat verlaten. Daardoor ontstaat een gat in de begroting van 91 miljard euro. De Europese Commissie wil het budget over een periode van zeven jaar ophogen naar 1279 miljard euro. Nederland en Oostenrijk zijn tegen de verhoging.

Subsidieprogramma
De vrees bestond dat de Brexit aanzienlijke gevolgen heeft voor de financiering van grote transportprojecten. Vanuit CEF worden belangrijke spoorprojecten zoals de TEN-T spoorgoederencorridors en het uitrolprogramma voor het Europese spoorsysteem ERTMS gefinancierd. Het ziet er nu naar uit dat geplande investeringen in deze belangrijke projecten door kunnen gaan.

Van de in totaal 30,5 miljard gaat 12,8 naar een post algemeen, 11,2 komt uit de cohesiefondsen en 6,5 miljard naar militaire mobiliteit. Een cohesiefonds is bedoeld om economische en sociale achterstanden weg te werken in betreffende EU-landen. Onder het huidige MMF (2014-2020) is er 21,3 miljard euro vrijgemaakt voor het transport-subsidieprogramma.

Europarlementariër Wim van de Camp (CDA): ‘De 6,5 miljard wordt geïnvesteerd om het trans-Europese vervoersnetwerk in Oost-Europa te versnellen, waar ook spoorgoederencorridors onderdeel van zijn. Dit heeft een dubbel doel: om in vredestijd goed vervoer te leveren, maar ook om in tijden van oorlog over een goede infrastructuur te kunnen beschikken. De Rail Baltica is daar een mooi voorbeeld van.’ Rail Baltica is een spoorproject om de Baltische staten en Finland via Polen met het Europees spoorwegnet te verbinden.

Op 6 juni wordt de definitieve verdeling per post bekendgemaakt. Van de Camp is voorzichtig positief: ‘Als het lukt om de 30,5 miljard voor CEF te behouden, dan is dat een mooie ontwikkeling voor de transportsector. We creëren hiermee enorme werkgelegenheid voor de wegen- en spoorsector. Dit zal een enorme investeringsimpuls geven voor Nederland.’

‘Van de 30,5 miljard zal een gedeelte worden omgezet in leningen. Daarnaast zijn er andere financieringsmiddelen zoals het EFSI (European Fund for Strategic Investments, red.) en dragen nationale overheden vaak ook nog bij. Daarmee zijn investeringen tussen de 60 en 90 miljard euro te realiseren’, legt de Europarlementariër uit.

Horizon 2030-programma
Verder is bekend geworden dat het totaalbudget van het Horizon 2030-programma is opgehoogd naar honderd miljard euro. Horizon 2030 is het programma van de Europese Commissie om Europees onderzoek en innovatie te stimuleren. Voor Horizon 2020 was 75 miljard vrijgemaakt. ‘Hier zitten veel transportprojecten in, zoals de ontwikkeling van de Hyperloop, elektrische bussen en vrachtwagens en zelfrijdende auto’s. In Nederland hebben de TU Delft en de TU Eindhoven al financiering vanuit dit programma ontvangen.’

De Europese Commissie wil het MMF-budget over een periode van zeven jaar ophogen naar 1279 miljard euro. ‘Dit is een onderhandelingsbod waar de lidstaten nog op moeten reageren. Waarschijnlijk gaan de lidstaten knabbelen aan die 1279 miljard euro, maar dan hoop ik voor Nederland dat het CEF-subsidieprogramma overeind blijft.’