De gevolgen van de coronacrisis waren het opvallendst in de roll-on/roll-off, doordat de auto-industrie hard in de klappen deelde. In het tweede kwartaal viel de roro-overslag met maar liefst 35% terug, ten opzichte van het tweede kwartaal van 2019. In het derde kwartaal bedroeg die daling nog 13%. Pas in het vierde kwartaal werd een herstel zichtbaar én een stijging met 2,9%. Op jaarbasis bedroeg de terugval 14,2%.

Het aantal per jaar behandelde nieuwe wagens daalde in 2020 met 26% tot 2.191.299. Dit cijfer ligt volgens het havenbestuur wel helemaal in lijn met de situatie in de hele Europese automarkt.

Containers

Het containertransport groeide met 10,3% naar een totaal volume van 18 miljoen ton (1.804.992 teu). Behalve een beperkt aantal deepsea annuleringen in het begin van de Covid-19-crisis, waren er geen verliezen in de containersector. Containerterminal CSP realiseerde een volumestijging met 25%. Vanwege de congestie in Britse havens door de pre-brexit stockopbouw in het Verenigd Koninkrijk, wist CSP laat in het jaar enkele extra calls aan te trekken.

Vloeibare bulk steeg met 16,5%, LNG zelfs met 44,4%. Vaste bulk steeg met 28,9%. Infrastructuurwerken in de haven en in de regio dreven de volumes zand en grint op (+ 27,9%). Ook de behandeling van veevoeders zat in de lift (+ 55,3%). Stukgoed daalde met 29,2%. Dit heeft te maken met de verdere switch in de verscheping van papierproducten, van stukgoed naar containers.

Brexit

Covid-19 had een invloed op de door havenarbeiders gepresteerde shiften (-13,6%). Het aantal effectieve havenarbeiders daalde met 2% tot 1.893. ‘De haven en de havenbedrijven bleven wel op elk moment 100% operationeel’, zegt CEO Tom Hautekiet. ‘In de aanloop naar Brexit, is er hard samengewerkt om klaar te zijn voor de nieuwe manier van handel drijven met het Verenigd Koninkrijk. RX/SeaPort lanceerde de ene tool na de andere, zoals een connectie met het Federaal Voedselagentschap en het Britse Maritime Cargo Processing systeem. Na een aantal beginnersfouten ligt het aantal berichten en aangiften momenteel in de lijn van de verwachting. 60% van de aangemaakte accounts is al in gebruik.’

De komende jaren wil Zeebrugge het spooraandeel aanzienlijk vergroten. ‘We willen de markt verbreden en het spoor als oplossing bieden niet alleen voor containers en nieuwe wagens, maar ook trailers en projectladingen.’

Estuaire vaart

De estuaire vaart steeg in 2020 met 4,2%. Dit is volgens het havenbedrijf essentieel om tot een meer duurzame modal split te komen. Estuaire vaart laat toe dat versterkte binnenschepen het traject tussen Zeebrugge en de monding van de Westerschelde afleggen om via de Westerschelde het hinterland per binnenschip te bereiken. Die estuaire schepen zijn duurder dan de conventionele binnenschepen.

Hautekiet: ‘De Vlaamse Waterweg zoekt innovatieve oplossingen gezocht om de estuaire vaart te stimuleren. Het gaat om onderzoek naar onbemande binnenvaart en het ontwikkelen van estuaire duwbakken om een snelle capaciteitsverhoging te realiseren.’