‘Door met elkaar samen te werken en data te delen kunnen de processen slimmer, sneller en schoner verlopen’, aldus Rob Smit, manager Binnenvaart, Spoorgoederenvervoer en Achterland van Port of Amsterdam.

Waarom de bestaande werkwijze veranderen?

Duwbakken nemen in ons havengebied een belangrijke plaats in. We hebben ruimte voor honderd duwbakken die samen honderdduizend vierkante meter wateroppervlak beslaan. In totaal werken we met ruim 25 partijen met duwbakken: diverse kleine en een stuk of vijf grote partijen. Duwbakken zijn groot en log, wel 11 bij 75 meter, en ondanks dat ze wel op radarbeelden zijn te zien, zijn ze in het grote havengebied niet goed te identificeren. Daardoor was het voor onze klanten lastig om een vrije plek te vinden en was het voor hen niet altijd duidelijk of er voldoende capaciteit vrij was. Klanten waren hierdoor onnodig tijd én brandstof kwijt, op zoek naar een beschikbare plek. Tegelijk is het voor ons zelf ook veel handiger om een actueel en accuraat beeld te hebben van de bezettingsgraad.

Hoe kwamen jullie op het idee om dit digitaal in kaart te brengen via trackers?

Eén van onze grote klanten werkte al naar tevredenheid met trackers. Tijdens een ontwerpsessie besloten we de handen ineen te slaan: als zij trackers op hun vloot zouden zetten, zouden wij als haven een digitaal platform ontwikkelen dat voor iedereen toegevoegde waarde heeft. Door digitaal alle data, zoals bezettingsgraad, inzichtelijk te maken, kan de klant sneller werken. Maar wij als haven ook.

Wat is de grote winst van Poseidon?

Die is er op meerdere vlakken. Allereerst hoeven onze klanten minder heen en weer te varen door de haven: dat scheelt brandstof en het is dus goed voor het milieu. Ook kost het ze minder tijd omdat ze rechtstreeks naar een vrije afmeerplek varen. Verder is het voor zowel de klant als voor ons handig als het havengeld geautomatiseerd kan worden voldaan. Waar onze duwbakklanten voorheen een hele administratie moesten bijhouden over de tijd dat ze in de haven verbleven, verloopt alles nu automatisch. In plaats van een minimaal verblijf van een weekabonnement, rekenen ze voortaan per uur af. Via de tracker worden de duwbakken automatisch in en uit gecheckt. Het is gebruiksvriendelijk en heel accuraat. Tot slot is het voor ons als haven heel fijn dat we duidelijk zien wat de bezettingsgraad over een lange periode is. Signaleren wij dat de ligplaatsen bijna altijd vol zijn, dan is dat een goede basis om uit te breiden. Ook kunnen we zo eenvoudig zien of bepaalde afmeerplaatsen niet in trek zijn en daar actie op ondernemen.

Is het voor de duwbakklanten een grote investering, zo’n tracker?

Nee, we praten over enkele honderden euro’s per tracker. Een belangrijk aspect is dat wij klanten vrijlaten in de keuze, welk type tracker ze op de duwbak monteren. Klanten zijn zelf verantwoordelijk voor de tracker; wij geven alleen specificaties waar deze aan moet voldoen. Dat leggen we vast in een data-contract. Overigens kunnen klanten er ook voor kiezen om de trackers via een abonnement te huren, in plaats van te kopen. Vast staat dat de trackers tegen een stootje moeten kunnen, want bij het laden en lossen van de grote onbemande stalen bakken gaat het er nogal eens ruw aan toe. Ook moeten ze lang mee kunnen gaan op een batterij en/of zonnecel.

Is iedereen aan boord voor dit systeem?

We hebben met twee klanten een pilot gedraaid om de betrouwbaarheid van het systeem te checken. Je kunt wel denken dat je een robuust systeem hebt, maar het moet ook functioneel zijn. Het blijkt in de praktijk makkelijk te werken, voor zowel de klant als voor ons. Van de top vijf van onze grote duwbakklanten doen er inmiddels vier mee: Rederij de Jong, Agrifirm, ARA BULK en CDC.

Gaat het systeem navolging krijgen in andere havens?

Dat zou goed kunnen: er is al interesse vanuit Rotterdam en Antwerpen. De architectuur van het platform is bewust open en schaalbaar gemaakt, zodat andere klanten met duwbakken en havens deze ook eenvoudig kunnen implementeren. Voor zover wij weten werkt nog geen haven ter wereld met een dergelijk systeem, maar het zou voor onze klanten natuurlijk wel handig zijn als andere havens op termijn ook overstappen op deze werkwijze. Ons primaire doel als Port of Amsterdam was natuurlijk om het voor onze haven goed te regelen. En we staan er voor open om het platform in de toekomst in te zetten voor andere toepassingen, om het zo verder aan te vullen en de havenprocessen nog beter te laten verlopen.