De ‘ongewenste’ uitspraak van de rechtbank leidt volgens de advocaat tot gevaarlijke situaties. Ruim 16.000 scheepsreizen waarvoor nu nog een loods verplicht is, kunnen voortaan zonder loods plaatsvinden. Het komt er feitelijk op neer dat alle zeeschepen tot 115 meter lengte een vrijstelling kunnen krijgen. ‘Dat heeft nogal impact’, zegt de advocaat. En volgens hem is dat nooit de bedoeling geweest van de wetgever.

Vrijstelling loodsplicht

De aanleiding voor deze spoedzaak bij de Raad van State is de aanvraag van Arklow Shipping Nederland voor een vrijstelling van de loodsplicht voor 31 zeeschepen. De Havenmeester wees die aanvraag af op grond van zijn eigen beleidsregels die zijn gebaseerd op de Scheepvaartverkeerswet en het Loodsplichtbesluit.

Maar dat beleid van de Havenmeester is door de rechtbank onverbindend verklaard, omdat het in strijd zou zijn met de Scheepvaartverkeerswet en de regels voor loodsplicht. De beleidsregels van de Havenmeester gaan volgens de rechtbank te ver, omdat die extra eisen stellen voor de constructie van schepen die zonder loods mogen varen. Daarmee is de wet verkeerd uitgelegd. De Havenmeester kreeg opdracht om opnieuw te kijken naar de aanvraag van Arklow.

Onmogelijke taak

Volgens de advocaat is dat een onmogelijke taak, omdat met de uitspraak van de rechtbank een groot gat is geschoten in de regelgeving voor de loodsplicht. De Havenmeester kan daarmee de aanvraag van Arklow niet meer goed behandelen. Bovendien is de Havenmeester het ook niet eens met het kraken van zijn beleid door de rechtbank.

De Raad van State gaat die juridische vraag later dit jaar behandelen in een zogeheten bodemprocedure. In de spoedzaak zal de Raad nu eerst een belangenafweging maken. Voor Arklow is die helder. De advocate van het scheepvaartbedrijf becijferde dat per schip jaarlijks een bedrag van minstens 16.000 euro wordt bespaard als er geen loods aan boord hoeft te zijn. Met 31 schepen loopt dit bedrag dus al snel op tot boven een half miljoen euro.

Veiligheid bedreigd

Voor de Havenmeester is het belang nu dat naast Arklow nog veel meer scheepvaartbedrijven een vrijstelling van de loodsplicht gaan vragen. Dat is ongewenst, volgens de Havenmeester. Er liggen inmiddels vijf aanvragen voor schepen van andere reders. De veiligheid op het water wordt daardoor ernstig bedreigd. Bovendien is er een nieuwe rijksregeling voor de loodsplicht in de maak. Daar wil de Havenmeester ook rekening mee houden als zijn beleid moet worden aangepast.

De Raad van State doet over twee weken uitspraak.