Sinds het Britse vertrek uit de EU vorig jaar zijn de verhoudingen tussen de machtsblokken verzuurd. De partijen beschuldigen elkaar ervan te kwader trouw te handelen als het gaat om een deel van de brexitafspraken die betrekking hebben op het goederenverkeer naar Noord-Ierland.

Respijtperiode

Eind deze maand vervalt de ‘respijtperiode‘ waarin bepaalde grenscontroles nog niet volledig geïmplementeerd hoefden te worden nu de Britten per 1 januari definitief uit de EU zijn vertrokken. Een woordvoerder van de Noord-Ierse regering maakte eerder woensdag bekend dat die periode wordt verlengd. Volgens hem is dat nodig om de goederenstroom gaande te houden en de Noord-Ierse supermarkten te kunnen bevoorraden.

Vorige week had de Britse regering al aan de EU gevraagd langer coulant te blijven met controle- en inspectie-eisen, liefst zelfs tot 2023. Daar voelt de EU niet zo veel voor. Šefčovič had toen duidelijk gemaakt dat Brussel daaraan voorwaarden verbindt. De Britten moeten in ieder geval toelichten hoe ze ‘alle flexibiliteit en de respijtperiodes’ van de EU dan willen gebruiken, zei hij.

Noord-Ierland

Het lot van Noord-Ierland was het meest omstreden punt tijdens de brexitonderhandelingen. Londen stemde uiteindelijk in om de regio te laten aansluiten op de interne markt van de EU. Daardoor zijn in sommige gevallen controles nodig op bepaalde goederen die elders vanuit het Verenigd Koninkrijk naar Noord-Ierland worden verscheept.

De Britse premier Boris Johnson herhaalde woensdag zijn belofte om alles in het werk te stellen om de handel met Noord-Ierland na de brexit te verbeteren. Kort daarna kondigde zijn Noord-Ierse minister, Brandon Lewis, de verlenging van de overgangsperiode aan.

De controles van goederen tussen Noord-Ierland en de rest van het Verenigd Koninkrijk begonnen na de brexit. Voor deze oplossing is gekozen zodat er geen grenscontroles hoeven te worden uitgevoerd tussen Noord-Ierland en Ierland, dat wel onderdeel is van de Europese interne markt. Vrij verkeer tussen de twee landen is belangrijk om een herhaling te voorkomen van decennia van geweld tussen pro-Britse protestanten en katholieke ‘republikeinen’ die pleitten voor een verenigd Ierland. Een vrije grensovergang tussen Ierland en Noord-Ierland was een onderdeel van de oplossing van het conflict.

Lees ook: Nieuwe brexittest: Britse controles agrovervoer starten 1 april