In 1990 ontstonden in Den Bosch de eerste discussies over de zin dan wel onzin van een inlandterminal in de haven van de Brabantse hoofdstad. Het idee kwam van drie kanten: directeur Willem van den Heuvel van Container Terminal Nijmegen (CTN), de gemeente Den Bosch en de Heineken-fabriek in Den Bosch was van meet af aan betrokken bij de gesprekken. Van den Heuvel kwam met een plan, dat getoetst werd door de consultants van KPMG. De conclusie van dit onderzoek was dat een terminal rendabel zou kunnen draaien mits er subsidie los zou komen voor met name de infrastructuur en de supra-infrastructuur. ,,De prognose voor de marktontwikkeling bij dit onderzoek was aan de voorzichtige kant gehouden.” Aldus drs. Jan Derwig, directeur van de NV Bossche Investerings-Maatschappij (BIM). De BIM is nauw betrokken bij (de financiering van) de inlandterminal in ‘s-Hertogenbosch. ,,Sinds ’92 investeren we als BIM in projecten die van belang zijn voor de stad Den Bosch.”

Intentieverklaring

Aan de gesprekken in de jaren na 1990 namen naast CTN, de gemeente, Heineken en de BIM, ook de Kamer van Koophandel, de NV Bedrijfs Regio Den Bosch en de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij (BOM) deel. Deze partijen ondertekenden in 1993 een intentieverklaring om te gaan werken aan een inland weg/water terminal. Er volgde een onderzoek naar de levensvatbaarheid van zo’n terminal. ,,We begonnen het plan handen en voeten te geven”, vertelt Derwig. ,,Subsidiegevers werden benaderd. De rijksoverheid bleek al snel geen belangstelling te hebben, omdat het een derdelijns knooppunt betreft. Alleen eerste- en tweedelijns knooppunten komen in aanmerking voor rijkssubsidie.” De gemeente Den Bosch was wel bereid subsidie te geven. Na enige discussie over de invulling daarvan werd toegezegd fl. 2,5 miljoen ter beschikking te stellen, voor de infrastructuur en de brugkraan

De provincie Noord-Brabant maakt geen onderscheid tussen de terminal in Den Bosch en die in het nabijgelegen Oss. Beide terminal-initiatieven krijgen 7 ton subsidie, indien de initiatiefnemers erin slagen met participatie van het bedrijfsleven de investeringen kostendekkend te krijgen. Ook de subsidie van de provincie is louter bestemd voor de infrastructuur. Derwig: ,,We werkten een bedrijfsplan verder uit en stelden als BIM 8 ton beschikbaar. De BOM stelde ook 8 ton beschikbaar.” Er wordt op gerekend dat de terminal tevens als opslagplaats voor lege containers kan dienen. Daardoor wordt de kans voor ‘round-trip’-vervoer (zowel volle containers heen als terug) vergroot

De directie van de terminal in Den Bosch wordt gevoerd door Willem van den Heuvel, tevens directeur van CTN. CTN zelf brengt twee ton in als participatie. De NV Afvalsturing Noord-Brabant overweegt een ton te investeren. ,,Met NS Cargo is voor al het vervoer van het afval vanuit Brabant naar de Moerdijk een contract gesloten, behalve voor de regio’s Den Bosch en Oss, waar vandaan het per schip zal gaan.” Er was 2,5 miljoen gulden nodig voor het eigen vermogen, en de Bossche Container Terminal (BCT) kwam dus nog 6 ton tekort. Die zullen worden ‘weggezet’ onder particuliere beleggers, maar voor die tijd stelt de BIM dat geld beschikbaar als achtergestelde lening (overigens ook voor de ton van de Afvalsturing, die nog niet los is gekomen)

,,Met de 3,2 miljoen aan subsidie is dat voldoende om te starten met de BV Bossche Container Terminal. De aandelen worden gecertificeerd in de Stichting Certificering Aandelen, waarvan het bestuur wordt gevormd door de participanten, de gemeente Den Bosch -voor tien jaar- de vervoerders en de verladers. J. J. ten Hoor, directeur fysieke distributie bij Heineken, zal namens de verladers zitting nemen in het bestuur. Ook vervoerders -waaronder een binnenvaartbedrijf- hebben al belangstelling getoond.” Het is niet de bedoeling dat de stichting zich bemoeit met de operationele aspecten. Drie mensen uit het bedrijfsleven worden commissaris van BCT

Toezeggingen zijn al binnen: Goedhart van Philips International BV zal president-commissaris worden en Van Kasteren, directeur bij Van de Lande Industries BV te Veghel heeft zich bereid verklaard een commissariszetel te bezetten

In de laatste week van maart werd de participatie-overeenkomst getekend en is de BV BCT definitief in oprichting gegaan. Daarmee werd het startsein gegeven voor de uitwerking van het bedrijfsplan. De portaalkraan (nieuw) is inmiddels besteld. De kraan zal voor 1 december 1995 gebruiksklaar staan opgesteld aan de Rietveldenhaven

Dat bepaalt de startdatum voor het operationeel worden van de terminal. Milieu-vergunningen zijn al in aanvraag (de aanvraag is al ontvankelijk verklaard). ,,Dus die trein loopt ook al”, aldus Derwig. Een spooraansluiting zit er voorlopig niet in, hoewel de terminal op een bestaande spoorlijn kan worden aangesloten. ,,We hebben er wel al over gesproken, maar dat idee is wat naar achteren geschoven.” De nieuwe terminal is gesitueerd in de Bossche haven, tegenover de vestiging van CHV, naast de betoncentrale. De schepen die er kunnen komen, zijn van dezelfde afmetingen als de schepen waarmee op Nijmegen wordt gevaren; ongeveer 90 teu groot

Heineken

In de markt wordt nogal eens gesproken over de ‘Heineken-terminal’. Derwig vindt dat onterecht. ,,Het is een open terminal voor alle verladers en vervoerders.” De Heineken-brouwerij staat op enkele honderden meters van de geplande terminal. ,,Het is zeker prettig dat Heineken een garantie heeft gegeven voor een minimum aantal te verladen containers dat naar verwachting ruimschoots overschreden zal worden. Een grote klant, maar zeker niet de enige.” De lijndienst van BCT vaart tussen Den Bosch en Rotterdam, om te beginnen een maal per week. De verwachting is dat de overslag binnen drie jaar op jaarlijks 15.000 teu komt. ,,Dat is onze break-even. Er zijn al veel contacten gelegd met potentiele klanten in de regio. Hier in de regio zijn grote vervoerders en verladers gevestigd. Daarnaast zijn ook veel kleinere verladers aanwezig, die al belangstelling hebben getoond. In Den Bosch zijn bijvoorbeeld veel Taiwanese bedrijven vertegenwoordigd, met grote elektronica-importen. ,,Dat zijn soms kleinere ondernemers, die per container aanvoeren, en hier assembleren voor doorvoer naar de Europese markt. De regio die bereikt kan worden vanuit Den Bosch, strekt zich zelfs uit tot Tilburg.” Naast de grote klanten, worden veel kleinere bedrijven benaderd, om de goederenstromen te bundelen. ,,Sommige bedrijven vervoeren maar een of twee containers per week. We maken ze duidelijk dat het voor hen ook voordeel betekent per schip naar Rotterdam te vervoeren.” Derwig vindt geenszins dat de terminal te dicht bij Rotterdam ligt, om rendabel te kunnen draaien op de voordelen van vervoer over water. ,,Het succes van Nijmegen bewijst het tegendeel. Het kan in sommige gevallen zelfs sneller gaan dan per vrachtauto vervoeren. Daarbij komt dat de handling in Rotterdam sneller zal kunnen worden gedaan.” Eind van dit jaar zal de terminal operationeel zijn. De terminal in Oss is dan al enige tijd actief. Een samenwerking lijkt niet waarschijnlijk. Beheerders van beide terminals stellen dat ‘de andere partij’ die samenwerking niet ziet zitten. Derwig hoopt toch dat het er ooit van komt. ,,Maar ik snap wel dat Oss zich ingeklemd voelt tussen Nijmegen en Den Bosch.” Hij spreekt de verwachting uit, dat een samenwerking met Oss, als beide terminals operationeel zijn, wel bespreekbaar zal kunnen worden

Aanloopverliezen

Er is de laatste maanden een en ander te doen over de in de miljoenen lopende aanloopverliezen van inland-waterterminals. Er is zelfs alsnog om steun van het ministerie verzocht omdat de terminalexploitanten niet verwachten binnen tien jaar uit de rode cijfers te komen. Den Bosch ziet het rooskleuriger. ,,Als we de planning volgen, hebben we in vier jaar het eigen vermogen terugverdiend. Dat kan ook door de goede samenwerking met CTN. Omdat de directie daarvan de activiteiten hier doorzet, hoeven we ook niet opnieuw het wiel uit te vinden.” De vestiging in Den Bosch -groot twee hectaren met een optie op nog een- biedt direct werkgelegenheid aan zes mensen. Het is niet te verwachten dat er op de terminal activiteiten komen als het stuffen en strippen van containers, maar de vestiging van een terminal zal volgens Derwig wel een aanzuigende werking hebben voor de bedrijfsterreinen in de omgeving

Foto: Directeur Van den Heuvel van Container Terminal Nijmegen zal ook de directie van de Bossche Container Terminal op zich nemen. (Foto: MGR)

Foto: Jan Derwig, directeur Bossche Investerings Maatschappij, over de verwachtingen van de terminal in ‘s-Hertogenbosch: ,,Als we de planning volgen, hebben we in vier jaar het eigen vermogen terugverdiend.” (Foto: MGR)

Foto: Maquette van de containerterminal ‘s-Hertogenbosch.

MICHEL GONLAG

Directeur Van den Heuvel van Container Terminal Nijmegen zal ook de directie van de Bossche Container Terminal op zich nemen. (Foto: MGR)

Jan Derwig, directeur Bossche Investerings Maatschappij, over de verwachtingen van de terminal in ‘s-Hertogenbosch: ,,Als we de planning volgen, hebben we in vier jaar het eigen vermogen terugverdiend.” (Foto: MGR)

Maquette van de containerterminal ‘s-Hertogenbosch.