NS wil herziening splitsing ProRail

Een brief van de NS waarin directeur Bert Meerstadt pleit voor herziening van de splitsing tussen zijn bedrijf en spoorbeheerder ProRail heeft voor gemengde reacties gezorgd.

Minister Melanie Schultz (Infrastructuur) heeft nu geen behoefte aan een discussie over de structuur op het spoor.

Ze toonde zich vrijdag na afloop van de ministerraad niet blij met de timing van het pleidooi van NS-directeur Bert Meerstadt om de splitsing tussen zijn bedrijf en spoorbeheerder ProRail te herzien. 

"Het had subtieler gekund'', verwees Schultz naar de negatieve reacties die de oproep meteen heeft opgeleverd. Schultz werkt zelf aan een reactie op het rapport dat een parlementaire onderzoekscommissie eerder uitbracht over de toekomst van het spoor.

In de brief aan politieke partijen pleit Meerstadt voor een onderzoek ''naar het herzien van de rigoureuze knip" tussen NS en ProRail. De NS vindt wel dat de verdeling van de capaciteit op het spoor onafhankelijk plaats moet vinden "waarbij de belangen van alle vervoerders worden gewaarborgd". 
 
Toch vreest de Federatie Mobiliteitsbedrijven Nederland (FMN) dat de onafhankelijke verdeling van het spoor tussen de verschillende spoorbedrijven in het geding is. Voorzitter Anne Hettinga noemt de brief zelfs "schandalig en een schoffering". 
 
"Er loopt een onafhankelijk onderzoek naar het treinvervoer in opdracht van de Tweede Kamer", aldus Hettinga, die ook directeur is van spoorvervoerder Arriva. "We hebben afgesproken dat gedurende het onderzoek geen communicatie hierover mag plaatsvinden en al helemaal geen beïnvloeding." 
 
Rover wil wel dat ProRail en de NS beter gaan samenwerken, maar vreest een machtspositie van de NS als de twee samengaan. Ook Rover is bang dat de dienstverlening aan de andere spoorvervoerders en daarmee de reizigers in het geding komt. 
 
Vakbond FNV Spoor wil juist dat er weer één baas op het spoor komt. Zo zou sneller kunnen worden ingegrepen bij verstoringen. ProRail kan volgens de vakbond blijven bestaan, maar dan als toezichthouder. "Als een soort scheidsrechter die capaciteit op het spoor verdeelt tussen de verschillende spoorbedrijven", aldus Roel Berghuis van FNV Spoor.  

Eerder is in politiek Den Haag geopperd om ProRail weer onder de overheid te laten vallen. ''We betalen er flink voor, dan willen we ook invloed'', liet VVD-Kamerlid Charlie Aptroot in mei weten namens de VVD. Zijn partij wil ProRail opheffen en de taken volledig bij Rijkswaterstaat onderbrengen. Een meerderheid van de Tweede Kamer wil ook directe zeggenschap over het spoor.

Verladersorganisatie EVO staat kritisch tegenover mogelijke samenwerking tussen de NS en ProRail. EVO vreest dat een eerlijke capaciteitsverdeling tussen personen- en goederenvervoer op het spoor hierdoor in het gedrang komt. En door een minder eerlijke verdeling kan het goederenvervoer per spoor voor het bedrijfsleven onbetrouwbaarder en dus onaantrekkelijker worden, constateert EVO. De organisatie vindt het een allesbehalve geruststellend vooruitzicht dat de NS straks ''de winterproblemen van het personenvervoer kan oplossen door de capaciteit van het goederenvervoer te beperken''.