Luchtvracht loopt twee miljard mis bij e-freight

Het afschaffen van de gigantische papieren documentenberg in de luchtvrachtsector wil maar niet lukken.

De internationale luchtvaartorganisatie IATA voorzag enkele jaren geleden dat het digitaliseren van de luchtvrachtbrieven de sector al heel snel jaarlijks twee miljard euro kon opleveren aan besparingen. Het zogeheten e-freight-project was geboren.

Maar dat komt nauwelijks van de grond na bijna drie jaar van duwen en trekken door de luchtvaartmaatschappijen. De expediteurs blijven in meerderheid trouw aan de geliefde papieren luchtvrachtbrief, tot grote ergernis van de vaak noodlijdende luchtvrachtvervoerders.

Volgens Arno Hoitink, de recent gepensioneerde directeur van luchtvrachtautomatiseerder Cargonaut op Schiphol, is en blijft het een bijzonder moeilijk proces. ‘Expediteurs sturen weliswaar sinds 2000 elektronisch luchtvrachtbrieven naar de luchtvaartmaatschappijen, maar die hebben juridisch nog steeds geen waarde. Daar ligt het probleem. De elektronische luchtvrachtbrief is contractueel geen afspraak, maar werd alleen gebruikt voor operationele doeleinden door de expediteurs. Je hebt in dat proces dan ook nog steeds de fysieke luchtvrachtbrief nodig als het rechtsgeldige document. Dat is de bottleneck waarom alles zo traag verloopt.’

Volgens Hoitink slagen steeds meer luchtvaartmaatschappijen erin om met de grote expediteurs mantelovereenkomsten te sluiten zodat die elektronische berichten kunnen worden omgezet in juridisch bindende vervoerscontracten, maar gaat dat bijzonder langzaam.

IATA speculeert nu hardop om e-freight verplicht te stellen in het luchtvrachtvervoer. Vrachtbaas Des Vertannes van de internationale luchtvaartorganisatie wil af van de vrijwillige participatie van expediteurs. ‘Iedereen moet gewoon gedwongen meedoen’, vindt hij. ‘Dan zijn we af van al die bedrijven die zich steeds maar weer afvragen wat voor voordeeltje er voor hen in zit.’

Hoitink verwacht dat het nog zeker drie jaar zal duren voor de papieren luchtvrachtbrief definitief in de prullenbak belandt, ‘maar hang me er niet aan op’.