Transport vaak de dupe van onvrede in Griekenland

Het jaar 2011 is in Griekenland in stijl begonnen: de Griekse truckers hebben al weer geprotesteerd en in vakbondskringen wordt een nieuwe algemene staking bekokstoofd.

Van boze boeren tot terroristen, allemaal blokkeerden ze afgelopen jaar Griekse vrachttransporten. En de onrust in Griekenland lijkt voorlopig nog niet voorbij.

Een van de lolligste momenten van de afgelopen oudejaarsavond was volgens velen de ‘sirtaki van de Griekse crisis’ op tv in de oudejaarsshow van Erik van Muiswinkel. Maar in Griekenland zelf en in de transportsector wordt niet zo hard gelachen. Sinds vorig jaar duidelijk werd dat Griekenland kampt met een enorm begrotingstekort en de Griekse regering onder druk van de Europese Unie pijnlijke bezuinigingsmaatregelen moest nemen, is het land geen moment meer tot rust gekomen. De stakingen en protesten tegen het regeringsbeleid vormden afgelopen jaar vaak een belemmering voor het goederenvervoer (zie kaart). Het is de vraag of de gemoederen in 2011 tot bedaren zullen komen. De boosheid en de stakingsbereidheid van de Grieken zijn nog altijd groot (zie kader). Het nieuwe jaar begon alvast weer in stijl met een actie van boze Griekse vrachtwagenchauffeurs. Ze trokken in Athene op naar het ministerie van transport, barricadeerden daar met vrachtwagens de ingang en voerden actie voor uitstel van de regeringsplannen om het Griekse wegvervoer te liberaliseren.

De truckers maakten er nog een relatief vredelievende protestactie van. De ex-minister van transport Kostis Hatzidakis had vorige maand minder geluk, toen hij in Athene werd belaagd door een groep van tweehonderd linkse In het demonstranten. Niet zwaar geluchtverkeer wond, maar wel hevig bloedend men graag moest de hoogwaardheidsbewillen kleder worden ontzet. Nog ernstiger was de aanslag met een bompakketje waarmee in juni een naaste medewerker van de Griekse minister van cultuur werd gedood. De bom was eigenlijk voor de minister zelf bedoeld. Hoe Europa er momenteel had voorgestaan als de Griekse bompakketjes die in november werden geadresseerd aan Angela Merkel, Silvio Berlusconi en Nicolas Sarkozy, doel hadden getroffen, daar valt alleen maar naar te raden. De onderschepping van deze pakketjes leidde begin november tot een discussie over de beveiliging van het vervoer van pakketjes door de lucht en het gedurende twee dagen stilleggen van het luchtvrachtvervoer vanuit Griekenland. De bompakketjes waren niet afkomstig van doorsnee protesterende Grieken; de Griekse autoriteiten houden Griekse terreurbewegingen ervoor verantwoordelijk. Maar ook de stakingen en de protestacties van de Griekse Jan (Nikos)-met-de-pet waren het afgelopen jaar soms grimmig. Bij de acties van Griekse vrachtwagenchauffeurs die hiernaast op de kaart worden aangegeven, werden bijvoorbeeld ook wel toegangswegen naar de havens geblokkeerd, waardoor maritieme lading vast kwam te zitten. Havenwerkers (juni) en de ferryscheepvaart (diverse malen) gaven de truckers een koekje van eigen deeg door ook stakingen te organiseren. Meerdere malen staakte gewoonweg iedereen en lag het hele land dan een dag plat. De Griekse regering wist sommige stakingen nog via de rechter te verhinderen of te bekorten. Met name het luchtverkeer had vaker willen staken, maar vond de rechter op zijn pad. De luchtverkeersleiders beperkten zich eind juli uiteindelijk tot wat stiptheidsacties. Veel resultaat hebben de Griekse acties tot nu toe niet gehad. De regering zet haar bezuinigingsplannen - bedoeld om het land weer uit het slop te halen - voort, want de 110 miljard euro die het Internationaal Monetair Fonds (IMF) en de eurolanden vorig jaar aan Griekenland hebben geleend, moet toch een keer worden terugbetaald. Ook de Grieke truckers maken, hoe vaak ze afgelopen jaar het Griekse leven ook lam hebben gelegd door de aanvoer van bijvoorbeeld brandstof te blokkeren, weinig kans om de liberalisering van het Griekse wegvervoer tegen te houden. Het trucken in Griekenland was tot nu toe altijd voorbehouden aan Griekse chauffeurs die in het bezit waren van een speciale vergunning, maar ook op dit punt kan Griekenland er niet onderuit om aan zijn internationale verplichtingen te voldoen. Het opengooien van de Griekse wegvervoermarkt is een EU-eis.
Het grootste effect dat de vele acties hebben gehad, is dat het vertrouwen van toeristen in een probleemloze zonvakantie verder is gedaald. Dat de Griekse overheid in de zomer naar de rechter stapte om in elk geval verdere acties in het vliegverkeer te verbieden, was een stap die werd gemaakt vanuit het idee dat luchtverkeersstakingen de doodsteek voor de Griekse toeristische sector hadden kunnen betekenen.

Een verbod op acties houdt de ontevreden Grieken echter niet altijd aan het werk. Vorige week donderdag staakte het openbaar vervoer (bus, metro) ondanks het feit dat de rechter het niet had toegestaan. Het was bepaald niet voor het eerst dat de bussen en metro’s in de remise bleven; deze stakingen (niet op onze kaart) waren er vorig jaar in Griekenland bij de vleet. Over onze actiekaart gesproken: de eerste gebalde vuist van 2011 lijkt al in aantocht. Een van de grootste Griekse vakbonden voor ambtenaren heeft opgeroepen tot een algemene landelijke staking, te houden op 10 februari.