HATTEM - Zestig uur kunnen ze zonder voedsel of drinken, kuikens die het ei uit kruipen. Binnen die tijd levert Kuiken Expres ze overal in Europa af. Met dubbele bemanning en onder druk staande laadruimten, lukt het zelfs om in Canada geboren eendagskuikens tijdig in Italie te bezorgen. Directeur H. J. van Dijk heeft in Europa menigmaal met zijn zelf ontworpen kuikenauto's navolging gekregen. ,,Ze bouwen me allemaal na. Dan wordt er weleens gezegd: je moet intellectueel eigendo

Kuiken Expres legt zich toe op het transport van eendagskuikens. Voor 90 procent gaat het om fokkuikens. Het principe is: vandaag geboren, vandaag in de auto. Net uit het ei, dienen de vogels binnen zestig uur op de plaats van hun bestemming te worden afgeleverd. Langer houdt een kuiken het niet uit.

Het Hattemse bedrijf hanteert zeer hygienische normen. Elke auto wordt voor een transport volledig ontsmet. Mede om die reden neemt Kuiken Expres slechts sporadisch retourlading mee. En wanneer er een lading retour meekomt, gaat het altijd om niet-biologische goederen. Zorgvuldigheid is van groot belang voor het vertrouwen van de klanten. Omdat het voornamelijk kostbare fokkuikens zijn die Kuiken Expres transporteert, kan de waarde van een lading kuikens oplopen tot enkele miljoenen guldens.

Anders gaat het toe bij het vervoer van slachtkuikens, meent Van Dijk. ,,Daar kijken ze niet zo nauw. Die zogenaamde commerciele mensen willen alleen maar in zo groot mogelijke auto's rijden en laden altijd terug.''

Kriebelig

Van Dijk volgde aanvankelijk een opleiding als werktuigkundige en besloot te gaan varen. Al snel gaf hij daar de brui aan om meer bij zijn nieuwe gezin te kunnen zijn. Daarop begon hij als machinist in een melkfabriek. Maar ook dat werd geen langdurige carriere. ,,Ik kon het gewoon niet meer vinden binnen. Ik werd er kriebelig van.''

Een baan als chauffeur in het wegtransport leek Van Dijk een goede manier om zijn technische interesse en kennis te combineren met een 'buitenbaan'. Een half jaar was hij beroepschauffeur voor een transportbedrijf. In die zes maanden was hij tot de conclusie gekomen dat hij beter 'voor zichzelf' kon beginnen.

,,Anderen keken naar de klok, maar ik maakte me meer zorgen over de aflevering van de vrachten. Ik herinner me nog goed dat ik met een kapotte koppakking langs de snelweg kwam te staan in Novara. In het weekend. Toen heb ik dat ding zelf gerepareerd en kwam ik maandagmiddag aan. Diezelfde avond reed ik weer terug. Ik wilde geen tijd kwijt zijn.''

Kuikens

Van Dijk was nog maar kort zelfstandig aan de slag of zijn bankdirecteur benaderde hem. ,,Die zei: ik heb hier een bedrijf met twee trucks en een kleine auto en dat gaat niet zo goed, terwijl jij altijd met winst draait. Heb je geen zin om je daarmee te bemoeien?''

Het transportbedrijf in kwestie bleek gespecialiseerd in het vervoer van eendagskuiken: Kuiken Expres. Al snel bleek dat hij zijn technische kennis kon toepassen op de kuikentransporten. ,,Dat leidde na twee jaar tot de bouw van de eerste echte kuikenauto. Binnen een jaar had ik zoveel werk dat ik er een tweede moest bijbouwen.''

De eerste 'kuikenauto' van Van Dijk onderscheidde zich van de andere vrachtwagens waarin kuikens werden vervoerd, door een betere ventilatie en efficientere stapelmethoden. Bij de tweede auto die hij ontwikkelde, was al sprake van klimaatbeheersing. ,,Daar heb ik een jaar over moeten denken, maar die auto kon ik dan ook zowel koelen als verwarmen. De kunst was het gehele volume van de laadruimte te beheersen. Want er zitten tenslotte bekjes in die zuurstof nodig hebben. Zodra die wagen was gebouwd, vroegen ze al aan me: kun je niet naar Italie?''

Onder druk

Hoewel de kuikenbroeders aanvankelijk nogal lacherig tegenover Van Dijk en zijn uitvindingen stonden, zijn ze naderhand toch overtuigd geraakt van het nut ervan. Vooral omdat de vernieuwingen het uiteindelijk hebben mogelijk gemaakt om in plaats van 25.000 kuikens maximaal inmiddels 120.000 kuikens maximaal te vervoeren. Het vervoer werd goedkoper en doelmatiger.

Daartoe heeft Van Dijk de klimaatbeheersing nog wat verder opgevoerd. Om de conditionering van de laadruimte nog beter onder controle te krijgen, heeft hij een auto ontwikkeld waarvan de laadruimte onder druk staat. Tijdens het transport wordt oude lucht uit de laadruimte geperst en verse, na filtering, er weer in. ,,Onder druk kun je de lucht volledig beheersen. Dat is ook nodig, want als je bij voorbeeld van Engeland naar Italie rijdt, moet je achtereenvolgens kunnen reageren op vochtigheid, wind, vrieskou en warmte. Dat lukt. Uitval, dode kuikens, hebben we nauwelijks meer.''

Dat betekent een aanzienlijke verbetering. Ter vergelijking: in het begin van de jaren tachtig, toen het transport van de kuikens over langere afstanden nog geheel per vliegtuig ging en veel meer kostte, rekenden verladers met een uitval van vijftig procent.

De scherpe hygienische normen die Van Dijk met de kuikens hanteert, hebben tevens geleid tot verbreding van de activiteiten naar het transport van fokvarkens. Daartoe heeft Van Dijks Kupor bv in Stadskanaal opgericht. Speciaal voor dit vervoer (voor verlader Dalland) heeft Van Dijk met subsidie een kostbare trailer (f 600.000 gulden) laten bouwen, waarin tevens voor 99 procent gefilterde lucht wordt beheerst volgens het door hem bedachte 'Filtered Air Post Pressure'. ,,In feite loop ik voor op het Saveetra-project 'Veewagen 2000''', stelt Van Dijk. ,,Terwijl zij nog werken aan dat soort laadruimten met overdruk, heb ik het model van 2010 al ontworpen.''

Met deze varkenauto mocht van Dijk als eerste met varkens door Oostenrijk rijden, in een tijd dat dergelijke transporten nog verboden waren. Bang voor nabouwers is Van Dijk niet. ,,Het is erg dure auto en bovendien is er te weinig werk voor in Europa. Daarom zijn we ook nog de enige in Europa.''

Dat Van Dijk, als zeer specialiseerd vervoerder, weinig problemen ondervindt met ladingaanbod en tarieven, klopt niet. ,,We merken het net zo goed als een ander als het slecht gaat'', onderstreept hij. ,,We zijn natuurlijk erg marktafhankelijk. Maar op het moment mogen we niet klagen. We hebben net het vervoer van een groot fokbedrijf, Euribrid, overgenomen. Ze wilden zich toeleggen op hun kernactiviteit en al het vervoer afstoten.''

Van Dijk gelooft dat de basis van het succes van Kuiken Expres te maken heeft met het feit dat zijn bedrijf de zorg voor de dieren tot het uiterste doorvoert. ,,Ik ga om met dieren zoals ik met mensen omga. Je hoort wel eens van vervoerders die nog drie varkens in het gereedschapscompartiment stoppen. Nou, zoiets verdom ik... '' door RENE GROENEVELD Directeur Van Dijk van Kuiken Expres Hattem: ,,Uitval hebben we nauwelijks meer.'' (Foto: Jan Drost)

Laatst gewijzigd: