Ik lees deze week het FD en krijg een bepaald gevoel van medelijden. Het voelt alsof je een voetbalfinale aan het kijken bent waar je al de hele week naartoe leeft.

Je volgt de voorbereiding van jouw club en hoort de trainer praten over de afspraken die met de spelers zijn gemaakt. Je leest over de doordachte opstelling en ziet in gedachten jouw club de beker pakken. En dan klinkt het startsignaal en zie je dat je club volledig wordt weggespeeld. Verwarring alom, niemand houdt zich aan de gemaakte afspraken. De trainer had kennelijk geen rekening gehouden met het feit dat het andere team ook meespeelt in dezelfde wedstijd en misschien wel een andere strategie had.

Dat gevoel kreeg ik toen ik las over het douaneplan dat de UK heeft neergelegd in Brussel om een tijdelijke douane-unie met de EU te sluiten. Al maanden is te lezen hoe in de UK politici overhoop liggen over hoe om te gaan met de Brexit. Willen ze een harde Brexit, hoe gaan ze om met voordelen die wegvallen, welke afspraken maken de Britten met andere landen, wat is de relatie met Ierland? Na lang soebatten hebben ze eindelijk een plan neergelegd in Brussel waarin ze concluderen dat de beste oplossing een tijdelijke douane-unie met de EU is, zodat de Britten voldoende tijd krijgen om hun zaken op orde te krijgen. En als je het plan leest, dan is je eerste gedachte: klinkt goed. Maar de tweede gedachte: en wat vindt de EU hier dan van? 

Daar wordt bijna geen rekening mee gehouden. De Britten zijn vooral gericht op de interne discussie rond de Brexit. Met het presenteren van het plan lijkt de UK te zeggen: ‘Zo, wij hebben hier goed over nagedacht, dit is de beste oplossing. Graag tekenen bij het kruisje.’ En dan blijkt dat de trainer van het andere team een heel ander idee had van de wedstrijd. Kwalificaties als ‘fantasy’, ‘onrealistisch debat’ en ‘unreal and a waste’ spreken boekdelen. De algemene opvatting van de EU is dat de Britten wel de lusten van de EU maar niet de lasten daarvan willen. En dus herhaalt Brussel stoïcijns dat eerst moet worden gesproken over een ordelijke scheiding en dan pas over de toekomst. Ongetwijfeld een onderhandelingsstrategie, maar dat is het recht van het andere team. Het herhaaldelijk wijzen op het belang van de UK door de Britten brengt daar geen verandering is. 

De nieuwe strategie van de Britten om te wijzen op het belang voor de EU van een tijdelijke overgangsregeling lijkt op iets meer sympathie te kunnen rekenen. Want natuurlijk is het zo dat ook EU-bedrijven zouden kunnen profiteren van een overgangsregeling waarbij we doen alsof de Brexit niet plaatsvindt. Maar de enkele berichtjes die voor die tijdelijke overgangsregeling pleiten worden tegelijkertijd overspoeld door het geluid dat als je de effecten van een Brexit wilt voorkomen, je ook gewoon de Brexit kunt annuleren. Nu dat een gepasseerd station lijkt, zal het me verbazen als de EU wel met een tijdelijke douane-unie zal instemmen om te doen alsof de Brexit tijdelijk niet bestaat.
 
Het voelt alsof de wedstrijd halverwege is en het rustsignaal is gegeven. Op weg naar de kleedkamer zitten de spelers uit het Britse team op elkaar te vitten en zie je trainer May diep zuchten om het feit dat haar strategie niet werkt. Daarnaast lopen de spelers uit het EU-team vrij relaxed naar de kleedkamer. Trainer Barnier kijkt naar het scorebord en ziet dat zijn team voor staat op punten. De tijd tikt langzaam weg. Maart 2019 komt snel dichterbij en Barnier ziet geen enkele reden om de strategie te wijzigen. In alle eerlijkheid zie ik die ook niet. Al vrees ik dat het een hele moeizame tweede helft gaat worden en vraag ik me serieus af of deze finale een echte winnaar zal opleveren.

Laatst gewijzigd: